این روزها بخشی به نام بهای تبصره ۱۴ با رقمهای بالا در قبوض برق مشترکان برق صنعتی و صاحبان صنایع دیده میشود که باعث تعجب بسیاری از آنان شده و سوالات زیادی برایشان به وجود آورده است. برقتو، به عنوان شرکت خرده فروشی برق، در این مقاله به بررسی بهای تبصره ماده ۱۴ در قبوض برق، نحوه محاسبه و راههای کاهش هزینه قبض برق پرداخته است.
بهای تبصره ماده ۱۴ چیست؟
تبصره ماده ۱۴ از سال ۱۴۰۲ به تصویب هیات دولت رسید و به قبض برق مشترکان صنعتی اضافه شد. این تبصره برای جبران هزینه افزایش قیمت سوخت نیروگاههای برق در نظر گرفته شده است؛ به این صورت که این افزایش هزینه از واحدهای پرمصرف برق که مشترکین واحدهای تولیدی و صنعتی نیز جزو آنها هستند، دریافت شود.
اگرچه این هزینه در سالهای پیش نیز از تمام مشترکین دریافت میشد، اما نرخ آن برای مشترکان خانگی و صنعتی یکسان بود؛ لذا برای عادلانه شدن پرداخت و عدم فشار به مشترکان خانگی که نسبت به صنایع برق کمتری مصرف میکنند، مقرر شد که از سال ۱۴۰۲ این نرخ برای تمام موارد بازتعریف و به شکل عادلانهتری دریافت شود.
نرخ تبصره ماده ۱۴ برای مشترکین مختلف
بر اساس تعرفه سال ۱۴۰۲، نرخ تبصره ماده ۱۴ برای سه دسته از مشترکین به صورت مجزا تعریف و ابلاغ شده است. این بها برای مشترکین خانگی که مطابق الگو مصرف میکنند، برابر با ۶۰ ریال در نظر گرفته شده؛ در حالیکه که این مبلغ برای صنایع ۱۴۵ ریال تعیین شده است. البته برای مشترکین خانگی پرمصرف و صنایع انرژی بر مانند استخراج رمزارز، این مبلغ ۴۶۱ ریال تعیین شده است. البته ممکن است این رقم در سال ۱۴۰۳ و با تصویب لایحه بودجه صنعت برق افزایش یابد.
مابه التفاوت اجرای مقررات در قبض برق چیست؟
نحوه محاسبه بهای تبصره ماده ۱۴ در قبض برق
برای محاسبه بهای تبصره ماده ۱۴ میبایست جدول ابلاغی از سوی وزارت نیرو در سال ۱۴۰۲ را ملاک قرار داد. این جدول به شکل زیر تهیه و ابلاغ شده است:
| مصرف خانگی برای مناطق عادی و ایام سرد مناطق گرمسیری (تا الگوی مصرف) | ۶۰ ریال |
| مصرف خانگی برای مناطق عادی و ایام سرد مناطق گرمسیری (پر مصرف) | ۱۲۰ ریال |
| مصرف خانگی برای ایام گرم و مناطق گرمسیری (تا الگوی مصرف) | ۶۰ ریال |
| مصرف خانگی برای ایام گرم و مناطق گرمسیری (پر مصرف) | ۸۱ ریال |
| مصارف عمومی ( ۲ الف ۱ ) | ۳۴۶ ریال |
| مصارف عمومی ( ۲ الف ۲ ) | ۱۳۷ ریال |
| مصارف عمومی ( ۲ ب) | ۶۰ ریال |
| مصارف تولیدی آب و کشاورزی ( ۳ – الف) | ۶۰ ریال |
| مصارف تولیدی آب و کشاورزی ( ۳ – ب) | ۶۰ ریال |
| مصارف تولیدی آب و کشاورزی ( ۳ – ج) | ۹۰ ریال |
| مصارف تولیدی صنعت و معدن برای صنایع انرژی بر و استخراج رمزارز | ۴۶۱ ریال |
| مصارف تولیدی صنعت و معدن برای سایر صنایع | ۱۴۵ ریال |
| سایر مصارف تجاری ( ۵ – ۱ ) | ۹۱۲ ریال |
| سایر مصارف تجاری ( ۵ – ۲ ) | ۸۶۲ ریال |
| سایر مصارف تجاری ( ۵ – ۳ ) | ۶۵۷ ریال |
طبق این جدول، برای محاسبه بهای تبصره ماده ۱۴ واحدهای صنعتی یا خانگی باید میزان اکتیو برق مصرفی را در این ارقام ضرب کرد تا رقم نهایی تبصره ماده ۱۴ به دست آید. برای نمونه، در قبض برق یک مشترک خانگی با میزان مصرف ماهانه ۸۰ کیلووات ساعت و با در نظر گرفتن نرخ ۶۰ ریالی بهای تبصره میبایست ۴۸۰۰ ریال بابت بهای تبصره ماده ۱۴ گنجانده شده باشد.
هزینه سوخت نیروگاهی و ارتباط آن با تبصره ماده ۱۴
با افزایش سالانه مصرف برق در کشور، نیاز به تولید برق بیشتر است و به همین دلیل نیروگاهها باید با ظرفیت بیشتر برق موردنیاز را تولید و در مدار قرار دهند. از سوی دیگر هزینه سوخت مصرفی این نیروگاهها هر ساله در حال افزایش است و این موضوع هزینه نهایی تولید برق را افزایش میدهد؛ بر همین اساس از سال ۱۴۰۱ تصمیم بر آن شد که هزینه افزایش سوخت نیروگاهی با تبصره ماده ۱۴ جبران شود.
با این تصمیم، در واقع تمام نیروگاههای مقیاس کوچک و بزرگ که تمام برق خود را به شبکه سراسری تحویل میدهند، مکلفاند مبلغ ۷۵۰ ریال بابت هر لیتر فرآورده نفتی یا متر مکعب گاز مصرفی در اختیار وزارت نیرو قرار دهند تا برای بازپرداخت تعهدات وزارت نیرو بابت ساخت نیروگاههای سیکل ترکیبی مصرف شود.
نرخ سوخت نیروگاهها در سال ۱۴۰۱ معادل ۲۵۰ ریال برای هر واحد بود که در سال ۱۴۰۲ با افزایش ۲۰۰ درصدی به ۷۵۰ ریال افزایش یافت. این رقم در سال ۱۴۰۳ نیز به طور حتم با افزایش قابل توجهی مواجه خواهد شد.
قرارداد الحاقیه انشعاب با برق منطقه ای چیست؟
چگونه میتوان هزینه تبصره ماده ۱۴ را کاهش داد؟
تنها راه کاهش هزینههای دریافت شده از محل این تبصره، کاهش مصرف برق و صرفهجویی در مصرف انرژی است. در واقع این هزینه بر اساس مصرف هر واحد مسکونی، اداری و صنعتی محاسبه میشود و با کاهش مصرف، هزینه نیز بهصورت اتوماتیک کاهش پیدا میکند.
اگرچه این رقم برای مصارف خانگی بسیار پایین است، اما صنایع پرمصرف برق و بهویژه صنایع سنگین و واحدهای تولیدی بزرگ میبایست رقم بالایی از این بابت پرداخت کنند و این موضوع سبب میشود که لزوم صرفهجویی برق در بخش صنعت بیشازپیش احساس شود.
هم اکنون برخی از واحدهای صنعتی با بهروز کردن تجهیزات خود درصدد کاهش میزان برق مصرفی هستند. بهعنوان نمونه، استفاده از دستگاههای کممصرف، بهتر کردن وضعیت روشنایی کارگاهها با استفاده از لامپهای کممصرف، استفاده از پنلهای خورشیدی برای تأمین بخشی از انرژی و بهینهسازی تولید میتواند در این زمینه مؤثر باشد.
همچنین درصورتیکه نوع اشتراک صنعتی باشد، ولی از کنتور در مکان غیرصنعتی استفاده شود نیز میبایست با مراجعه و تغییر نوع اشتراک، از پرداخت مبلغ اضافه در قبض برق بابت تبصره ماده ۱۴ جلوگیری کرد.
کاهش هزینه با خرید از پلتفرمهای خرده فروشی برق و بورس
یک راه دیگر نیز برای کاهش هزینه در قبض برق صنایع بزرگ کشور وجود دارد. صاحبان صنایع در این روش میتوانند تمام یا بخشی از برق مصرفی خود را از پلتفرمهای خردهفروشی برق تأمین کنند. هزینه برق در این پلتفرمها بهمراتب کمتر از هزینه برق دولتی است و حتی تا ۴۸ درصد امکان کاهش هزینهها وجود دارد. در این روش مشترک میتواند برق مورد نیاز خود را با قیمت رقابتی و شفاف تهیه کرده و حتی برق لازم را بر اساس نیاز روزانه و برنامه کاری شرکت خود به صورت برنامهریزی شده و هوشمند خریداری کند.
یک راه دیگر پیشروی صاحبان صنایع، خرید برق از بورس است که البته باتوجهبه پیچیدگیهای خرید برق از بورس، بیشتر صنعتگران ترجیح میدهند که برق را از پلتفرمهای خردهفروشی برق تهیه کنند.
کاهش هزینه در قبض برق با «برقتو»
برقتو، نخستین پلتفرم خردهفروشی برق در ایران است که خدمات خود را بهصورت قرارداد دوجانبه به صنایع و سازمانهایی که نیازمند خرید برق هستند، ارائه میدهد. همچنین امکان خرید اعتباری برق و تصفیهحساب مدتدار نیز در برقتو فراهم شده است. برقتو در این پروسه از الگوریتمهای هوشمند برای محاسبه تعرفه برق منطقهای و تخفیفهای سیستمی استفاده کرده است.
